Kosztorys to nie jest „cena, którą podałeś klientowi" — to wewnętrzny rozkład kosztu mebla na formatki, obrzeże, okucia, robociznę i montaż, z którego dopiero wyprowadzasz ofertę. Bez niego wyceniasz na oko i po każdym zleceniu zgadujesz, czy zarobiłeś. Poniżej masz gotowy wzór tabeli, pełny przykład liczbowy szafki dolnej w PLN i jasne rozgraniczenie, gdzie kończy się ręczny arkusz, a zaczyna liczenie z wymiarów.

Czym jest kosztorys mebli i po co go robić (a nie tylko dać cenę)

Kosztorys mebli to dokument inżynierii kosztu. Rozbija konkretny mebel albo cały projekt na policzalne pozycje: ile metrów kwadratowych płyty pójdzie na korpus i front, ile metrów bieżących obrzeża trzeba okleić, jakie okucia wchodzą, ile roboczogodzin zajmie wykonanie i montaż. Dopiero suma tych pozycji, powiększona o narzuty, daje realny koszt własny mebla — a z niego wyprowadzasz cenę oferty.

Różnica jest fundamentalna. Cena „na oko" to zgadywanie: patrzysz na szafkę, mówisz „to będzie jakieś 700 zł" i albo trafiasz, albo dokładasz do interesu. Kosztorys odwraca kolejność — najpierw liczysz, ile mebel realnie kosztuje warsztat, a marża jest świadomą decyzją, a nie resztą, która „jakoś wyjdzie". Stolarz, który prowadzi kosztorysy, po roku wie dokładnie, które typy mebli zarabiają, a które robi po kosztach. Stolarz, który wycenia na oko, tego nie wie i zwykle dokłada do najtrudniejszych zleceń.

Kosztorys a oferta i wycena — nie mylić dokumentów

Te trzy słowa krążą zamiennie, ale to trzy różne rzeczy:

• Kosztorys — dokument wewnętrzny. Pokazuje koszt własny: materiał, robociznę, narzuty. Klient go nie widzi. To Twoja kalkulacja.
• Wycena — proces liczenia i jego wynik: kwota, którą wyliczyłeś. Więcej o samym procesie znajdziesz w tekście jak zrobić wycenę mebli krok po kroku.
• Oferta — dokument handlowy dla klienta. Zawiera cenę końcową (netto/brutto), zakres, termin, warunki. Zwykle bez rozbicia na koszty. Gotowy układ znajdziesz w poradniku o wzorze wyceny mebli.

Kolejność jest zawsze taka sama: kosztorys → wycena → oferta. Kto pomija pierwszy krok i od razu skacze do oferty, ten wycenia intuicyjnie.

Co musi zawierać kosztorys mebli na wymiar — lista pozycji obowiązkowych

Dobry kosztorys ma stałą strukturę — dzięki temu niczego nie pominiesz i możesz porównywać zlecenia między sobą.

Nagłówek: dane warsztatu, klient, zakres, data ważności

Nawet dokument wewnętrzny powinien mieć nagłówek: nazwa warsztatu, dane klienta, nazwa zlecenia (np. „Kuchnia — ul. Lipowa 4"), data sporządzenia i data ważności kalkulacji. To ostatnie jest kluczowe — ceny płyty i okuć potrafią zmienić się w kilka tygodni, a kosztorys sprzed trzech miesięcy bywa już nieaktualny. Standardowo daj 14–30 dni ważności.

Pozycje materiałowe: płyta/MDF, formatki, obrzeże, plecy HDF

To serce kosztorysu. Liczysz tu:

• Płytę meblową / MDF — w metrach kwadratowych, na podstawie rozpisanych formatek korpusu i frontów. Jak poprawnie rozłożyć bryłę na elementy, opisałem w tekście o tym, jak rozpisać meble na formatki.
• Obrzeże ABS/PCV — w metrach bieżących, liczone po krawędziach widocznych i tych, które trzeba okleić.
• Plecy HDF — zwykle 3 mm, w metrach kwadratowych.

Materiał to najczęściej największa pojedyncza pozycja kosztorysu. Ile procent ceny zjada, dobrze pokazuje analiza udziału materiału w cenie mebla — to punkt odniesienia, czy Twoja kalkulacja nie odjeżdża.

Okucia i akcesoria: zawiasy, prowadnice, podnośniki, uchwyty, nogi

Osobna grupa, którą łatwo niedoszacować, bo składa się z wielu drobnych pozycji: zawiasy z prowadnikiem, prowadnice do szuflad (zwykły wysuw vs pełen wysuw z cichym domykiem — różnica bywa dwucyfrowa), podnośniki, uchwyty, nogi, zaślepki, konfirmaty. Każda pozycja to ilość × cena jednostkowa. Aktualne widełki cenowe zebrałem w zestawieniu cen okuć meblowych — warto trzymać własny cennik i aktualizować go co kwartał.

Robocizna i montaż: roboczogodziny warsztatu + wyjazd

Robociznę liczysz jako liczbę roboczogodzin × stawka warsztatu. Stawka musi pokrywać nie tylko Twoją wypłatę, ale też prąd, amortyzację maszyn, narzędzia i czas martwy. Jak ją wyliczyć od podstaw, rozpisałem w poradniku o stawce roboczogodziny stolarza. Montaż i dojazd to osobne pozycje — nie „gratis w cenie".

Narzuty: odpad rozkroju, transport, marża, VAT

Na koniec doliczasz narzuty:

• Odpad rozkroju — 5–12% wartości płyty, bo z arkusza zawsze zostają ścinki nie do wykorzystania.
• Transport — dojazd, paliwo, zwrot płyty od dostawcy.
• Marża — Twój zarobek liczony od kosztu własnego. Jak ustawić ją tak, żeby nie zjadały jej rabaty, opisuje tekst o marży w wycenie mebli.
• VAT — 23% doliczane na końcu, do wartości netto.

Wzór kosztorysu mebli — gotowa tabela do skopiowania

Poniższy układ możesz przenieść do arkusza albo dokumentu. Kolumny są uniwersalne — od jednej szafki po całą kuchnię:

Pozycja	Ilość	Cena jedn.	Wartość
Płyta 18 mm (korpus + front)	... m²	... zł/m²	... zł
Obrzeże ABS	... mb	... zł/mb	... zł
Plecy HDF 3 mm	... m²	... zł/m²	... zł
Okucia (zawiasy, prowadnice)	... szt	... zł	... zł
Akcesoria (uchwyty, nogi)	... kpl	... zł	... zł
Materiał razem			... zł
Robocizna	... rbg	... zł/rbg	... zł
Narzut na odpad	...%		... zł
Koszt własny			... zł
Marża	...%		... zł
Netto			... zł
VAT	23%		... zł
Brutto			... zł

Kluczowe są trzy sumy pośrednie: materiał razem, koszt własny i netto. To one pokazują, gdzie ucieka pieniądz i gdzie masz pole do rabatu.

Przykład: kosztorys szafki kuchennej dolnej krok po kroku (PLN)

Weźmy typową szafkę dolną 60 × 82 × 56 cm z jedną szufladą i półką, płyta 18 mm, ceny na rok 2026:

Pozycja	Ilość	Cena jedn.	Wartość
Płyta 18 mm (korpus + front)	1,8 m²	85 zł/m²	153 zł
Obrzeże ABS 2 mm	6 mb	2,50 zł/mb	15 zł
Plecy HDF 3 mm	0,5 m²	20 zł/m²	10 zł
Zawiasy	2 szt	7 zł	14 zł
Prowadnica pełen wysuw, cichy domyk	1 kpl	55 zł	55 zł
Uchwyt + nogi + zaślepki	1 kpl	25 zł	25 zł
Materiał razem			272 zł
Robocizna	1,5 rbg	80 zł/rbg	120 zł
Narzut na odpad	8%	od materiału	22 zł
Koszt własny			414 zł
Marża	35%	od kosztu własnego	145 zł
Netto			559 zł
VAT	23%		129 zł
Brutto			688 zł

Zwróć uwagę na proporcje: sam materiał to 272 zł, ale koszt własny już 414 zł — robocizna i odpad dołożyły połowę tego, co materiał. Gdybyś liczył tylko „płyta plus okucia" i pominął odpad oraz realną wycenę godzin, Twoja szafka wyszłaby na 272 zł kosztu i sprzedałbyś ją grubo pod kreską. To najczęstsza pułapka wyceny na oko.

Najczęstsze błędy w kosztorysie, które zjadają marżę

• Pominięty odpad rozkroju. 8% z 272 zł to tylko 22 zł na jednej szafce — ale na całej kuchni z 15 modułów robi się z tego kilkaset złotych, które nikt Ci nie zapłaci.
• Zaniżona liczba roboczogodzin. „To zrobię w godzinę" zwykle znaczy półtorej. Każda niedoszacowana rbg to bezpośrednia strata marży.
• Okucia liczone hurtem, „na oko 100 zł". Prowadnica z cichym domykiem potrafi kosztować tyle, co kilka kompletów zawiasów. Licz każdą pozycję osobno.
• Montaż i transport wliczone „gratis". Dojazd, wniesienie, montaż na miejscu — to godziny i paliwo, których nie widać w cenie płyty.
• Marża liczona od ceny, nie od kosztu. 35% narzutu na koszt to inna kwota niż 35% marży w cenie — pomyłka na tym poziomie systematycznie zaniża zysk.

Więcej takich pułapek — z liczbami — omawia osobny przegląd, ale sama zasada jest prosta: każda pozycja, której nie policzysz, i tak zostanie zapłacona z Twojej marży.

Ręczny arkusz vs program liczący kosztorys z wymiarów

Arkusz w Excelu jest lepszy niż liczenie w głowie — ale ma dwie słabości. Po pierwsze, formatki i metry płyty musisz wpisywać ręcznie z rysunku, a przy kuchni to dziesiątki elementów i realne ryzyko pomyłki. Po drugie, arkusz nie zna aktualnych cen — musisz je sam podmieniać po każdej podwyżce dostawcy.

Program do wyceny odwraca logikę: podajesz wymiary korpusu, a on sam liczy powierzchnię płyty, metry bieżące obrzeża, dobiera okucia z cennika i narzuca robociznę, odpad, marżę i VAT według Twoich ustawień. Ręczny arkusz na pojedynczej szafce da radę. Przy pełnej kuchni na 15 modułów przegrywa czasowo i dokładnościowo — bo każdy z tych 15 kosztorysów musiałbyś rozpisać z osobna.

Jak zrobić kosztorys mebli w kilka minut w Ganes Pro

W Ganes Pro kosztorys nie jest osobnym dokumentem, który wypełniasz — powstaje sam z wymiarów. Wpisujesz szerokość, wysokość i głębokość szafki, wybierasz płytę, front i okucia, a program liczy powierzchnię, obrzeże, dobiera akcesoria z Twojego cennika i dokłada robociznę, odpad, marżę oraz VAT według stawek warsztatu. Efektem jest pełne rozbicie kosztu — dokładnie takie jak w tabeli powyżej — z którego jednym kliknięciem robisz ofertę dla klienta. To, co ręcznie zajmuje pół godziny na jedną szafkę, przy całej kuchni skraca się do kilku minut, a liczby są policzone z wymiarów, nie zgadnięte.

Najczęstsze pytania